ខេត្តនេះស្ថិតនៅភាគពាយព្យប្រទេសកម្ពុជា។ បន្ទាយមានជ័យជាខេត្តដ៏ស្រស់ស្អាតផ្ដល់ជូននូវការចាប់អារម្មណ៍បែបធម្មជាតិនិងប្រវត្តិសាស្រ្តជាច្រើនបូករួមទាំងប្រាសាទបុរាណ ការអភិរក្សសត្វព្រៃ និងកន្លែងសក្ការបូជា។ ទីក្រុងរបស់ខេត្តគឺ សិរីសោភ័ណ (ស៊ីសុផុន)។

ការទាក់ទាញសំខាន់បំផុតនៅក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យគឺប្រាសាទបន្ទាយឆ្មាសតវត្សរ៍ទី១២។ ប្រាសាទនេះកសាងនៅរជ្ជកាលព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ ចន្លោះសតវត្សរ៍ទី ១២ និង១៣។ ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មាត្រូវបានគេស្គាល់តិចណាស់ ប៉ុន្តែពិតជាស្រស់ប្រណីត ដូចគ្នានឹងប្រាសាទអង្គរវត្តដែរ។ ធ្វើដំណើរត្រឹមតែពីរម៉ោងពីខេត្តសៀមរាប ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មាជារតនសម្បត្តិប្រវត្តិសាស្រ្តតែមួយគត់ មានទំហំធំសំបើម ប្រាសាទលាតសន្ធឹងលើទីតាំងធំទូលាយ ដែលព័ទ្ធទៅដោយព្រៃឈើយ៉ាងខៀវស្រងាត់។ ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មាជាប្រាសាទមួយក្នុងចំណោមប្រាសាទពីរនៅក្រៅតំបន់អង្គរដែលកសាងពីថ្មធំៗ "ប៉មជាមុខ" បង្ហាញពីរមុខញញឹមយ៉ាងស្រស់ស្អាតតាមរចនាប័ទ្មបាយ័ន។ ប្រាសាទថ្មភួកដែលបានបោះបង់មានជញ្ជាំងដែលរូបភាពពណ៌នានៃទេវកថាសង្គ្រាមរបស់ប្រទេសកម្ពុជានៅលើនោះជាមួយរូបភាពនៃជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ។
តំបន់ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មាដ៏ធំសំបើមនេះប្រហែលជាអាថ៌កំបាំងបំផុតមួយក្នុងចំណោមអាថ៌កំបាំងនៅក្នុងសម័យអាណាចក្រខ្មែរ ទាំងពីរនេះមានន័យដោយទំហំ និងភាពដាច់ចេញពីគេ។ ប្រាសាទដ៏អាថ៌កំបាំងនេះ តំណាងយ៉ាងប្រសើរបំផុតអោយរូបភាពនៃរាជធានីខ្មែរ រចនាសម្ព័ន្ធរបស់ប្រាសាទបុរាណជាមួយចម្លាក់ពីក្រៅនិងព័ទ្ធជុំវិញដោយព្រៃក្រាស់ៗ និងមានបក្សីបញ្ចេញសម្លេងខ្ញៀវខ្ញារតាមជញ្ជាំងប្រាសាទធ្វើមិនអោយស្ងប់ស្ងាត់។ ចំពោះអ្នកដែលទៅទស្សនាប្រាសាទនឹងឃើញចម្លាក់ស្រស់ស្អាតជាច្រើនកប់បាត់ក្នុងចំណោមប្រាសាទបុរាណ និងសសរស្ដម្ភ។
ក្នុងបរិវេណនោះ យ៉ាងហោចណាស់ក៏មានប្រាសាទតូចៗជាច្រើនទៀត ដែលសុទ្ធតែទទួលរងការខូចខាតពីការបំផ្លាញ។ ប្រាសាទទាំងអស់នោះបូករួមទាំងប្រាសាទមេបុណ្យ តាព្រហ្ម ព្រហ្មមុខបួន យាយជួន ប្រាណាងតាសុខ និងប្រាសាទជាមត្រី។
បន្ទាយឆ្មាមិនត្រឹមតែស្ថិតនៅក្នុងផែនទីទេសចរណ៍ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាការធ្វើដំណើរមួយទៅរកកន្លែងខាងក្រៅ ជាការផ្សងព្រេងមួយដែលអ្នកនឹងចងចាំជានិច្ចដ៏យូរ។

ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា
ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា
ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា
ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា
ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា
ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា
ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា
ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មា